Zaczynamy od przejścia, jakie dokonało się w ciągu roku – od wąskiego pojęcia superfanów (małej grupy do monetyzacji) do szerszego rozumienia fandomów jako zróżnicowanych społeczności, które nie są monolitem. W świecie, w którym AI może w pięć minut wygenerować wiedzę o dowolnym uniwersum, to nie znajomość lore'u, ale partycypacja i fizyczna obecność stają się nową walutą fandomową. A to tylko początek tego fascybującego tematu. Zapraszamy do przesłuchania całości.

Więcej materiałów znajdziesz tutaj. [https://wycinkizprzyszlosci.pl/2026/04/02/%f0%9f%93%9a-odc-62-ten-o-fandomach/]

Odc. 62 – Ten o fandomach

Frota dzieli się wrażeniami prosto z South by Southwest 2026 w Austin, a Monika, która śledziła konferencję zdalnie, pomaga poskładać wrażenia w całość. Odcinek "otwiera" prowokacyjna teza Amy Webb, która na tegorocznej edycji ogłosiła śmierć raportów trendowych na rzecz raportów o konwergencjach – zderzeniach narastających zjawisk tworzących „ekosystemy burzowe".

Dominujące frazy tegorocznego SXSW to m.in. community, fandom i cultural intelligence, a tematem parasolowym pozostaje człowieczeństwo w erze AI. Frota opowiada o atmosferze Austin – od turbokapitalizmu i reklam Kalshi w hotelowych lobby, przez rosnącą bezdomność na Congress Avenue, po antyestablishmentowe instalacje artystyczne z vendingiem z aktami Epsteina. Na panelach pojawia się case Iron Lung jako przykład siły fandomu i transmediów, dominacja anime (raport Crunchyroll State of Anime), przejęcie Electronic Arts przez Saudyjczyków i jego implikacje dla branży gamingowej oraz spadek frekwencji na GDC o 30%. Monika poleca panel „Reclaiming Our Humanity in the Age of AI", a obie prowadzące zgodnie wskazują prezentację Matta Kleina i wystąpienie Lucy z Shit You Should Care About jako jedne z najjaśniejszych punktów edycji. Ale to oczywiście nie wszystko, po resztę zapraszamy do słuchania!

Więcej materiałów tutaj [https://wycinkizprzyszlosci.pl/2026/03/27/%f0%9f%93%9a-odc-61-ten-o-sxsw-2026/].

Odc. 61 – Ten o SXSW 2026

W wiosennym, luźniejszym wydaniu Wycinków wymieniamy się inspiracjami, opowiadamy o nadchodzących wydarzeniach i dzielimy się tym, co ostatnio zaprzątało ich głowy.

Monika zabiera słuchaczy do krakowskiej Apteki Designu, gdzie 1 marca z okazji Światowego Dnia Przyszłości odbyło się całodzienne wydarzenie z prezentacjami studentów kierunku Trendwatching and Future Studies na AGH, debatą o przyszłości foresightu oraz warsztatami o pracy w 2040 roku. Frota z kolei szykuje się na swoją drugą wizytę na South by Southwest w Austin [https://sxsw.com/], opowiadając o tym, czego szuka na konferencji i dlaczego najciekawsze rozmowy zdarzają się w kolejce po kawę. Obie prowadzące zdradzają też, że pojawią się w programie jubileuszowej, dwudziestej edycji InfoShare w Gdańsku [https://infoshare.pl/], a Monika wystąpi na scenieI Love Marketing [https://sprawnymarketing.pl/konferencja/warszawa/#1-0] w bloku poświęconym AI. W części inspiracyjnej pojawia się gorąca rekomendacja serii podcastowej Tech Storii o Saule [https://www.youtube.com/watch?v=ToLDt66lp7I&list=PLVLI1ArZ-BLYBJZ7GVuQjyjhgtdlZSh8l&index=16], odcinek The Daily z New York Timesa [https://www.youtube.com/watch?v=ToLDt66lp7I&list=PLVLI1ArZ-BLYBJZ7GVuQjyjhgtdlZSh8l&index=16] o końcu ery swajpowania w randkowaniu, dokument o stuleciu The New Yorkera [https://www.netflix.com/title/81770824] oraz występ Rosalíi z Björk na Brit Awards [https://www.youtube.com/watch?v=7fyufPkXLbs].

Odc. 60 – Ten o wszystkim

Czy rynki predykcyjne to nowa forma rozrywki, nowy instrument finansowy? A może najsprytniejszy rebranding hazardu od czasu, gdy NFT zaczęto nazywać "dobrami cyfrowymi"? W najnowszym odcinku Wycinków wgryzamy się w temat, który niejako zmienia świat mediów, polityki i rozrywki. Platformy takie jak Polymarket czy Kalshi rosną w siłę, przyciągają kapitał od A16Z po Sequoi, a w ich zarządach i strukturach doradczych pojawiają się nazwiska, które powinny zapalić niejedną czerwoną lampkę. Odcinek nie jest poradą inwestycyjną, ale raczej ostrzeżeniem.

W odcinku poruszamy trzy rzeczy:

↳ Partnerstwo Polymarket z Substackiem – rynki predykcyjne wchodzą w ekosystem treściowy i zaczynają kształtować to, jak powstają i są konsumowane informacje.

↳ Hazardyzacja rzeczywistości – od obstawiania wyników wyborów, przez przewidywanie konkretnych słów, które padną z ust polityków, po zakłady o to, które postacie przeżyją w kolejnej części filmu Krzyk. Granica między informacją, a spekulacją zaciera się na naszych oczach.

↳ Profil użytkownika tych platform to młody, dobrze zarabiający mężczyzna wydający średnio kilka tysięcy dolarów (!!!) miesięcznie na zakłady – a generacja Z jest już drugą największą grupą użytkowników, co w kontekście danych o uzależnieniu od hazardu powinno budzić poważny niepokój.

Nasza teza po tym odcinku? Jeśli 2025 był rokiem, w którym przez AI slop umarł obraz, to 2026 może być rokiem, w którym umarła informacja – a narodziła się spekulacja informacją. Świat, w którym po memetycznemu możemy powiedzieć: "Cambridge Analytica" jaka była, taka była ;), ale nie było aż tak chaotycznie i źle.

Więcej informacji tutaj [https://wycinkizprzyszlosci.pl/2026/02/26/%f0%9f%93%9a-odc-59-ten-o-rynkach-predykcyjnych/]. 

Odc. 59 – Ten o rynkach predykcyjnych

W najnowszym odcinku "Wycinków z przyszłości" podejmujemy temat vibe codingu - zjawiska, które wywołuje coraz więcej dyskusji w świecie IT. Frota, zafascynowana tematem m.in. po wizycie na evencie Cursora, przekonuje sceptyczną Monikę, że warto zbadać je bliżej. Dlaczego?

Vibe coding to podejście do programowania, w którym zamiast pisać kod samodzielnie, prowadzimy konwersację z AI, opisując czego potrzebujemy - a sztuczna inteligencja generuje odpowiedni kod. Termin ukuł Andrej Karpathy, współzałożyciel OpenAI, mówiąc o "oddaniu się vibe'owi i zapomnieniu, że kod w ogóle istnieje". To trochę jak rozmowa z ziomkiem-programistą, któremu mówimy: "zrób mi stronę z listą moich ulubionych filmów, niech będzie niebieska" - a on wykonuje całą techniczną pracę za nas.

Spieramy się, czy vibe coding to tylko kolejne narzędzie w arsenale programistów, czy może głębsza zmiana paradygmatu. Frota, która sama stworzyła prostą aplikację do generowania kart tarota mimo braku umiejętności programowania, widzi w tym zjawisku teoretyczny potencjał do demokratyzacji tworzenia oprogramowania. Monika jest bardziej sceptyczna, rozróżniając dwa podejścia: nieświadome "kodowanie na czuja" przez laików oraz świadome wykorzystywanie AI jako wsparcia przez doświadczonych programistów.

Zgadzamy się, że vibe coding przynosi wymierne korzyści: według badań Microsoftu, GitHuba i University of Victoria, programiści wykorzystujący takie narzędzia odczuwają większą radość tworzenia i 96% z nich zauważa wzrost produktywności. Eliminacja żmudnych, powtarzalnych zadań (tzw. "plumbing") pozwala skupić się na kreatywnych aspektach programowania.

Jednocześnie pojawiają się obawy dotyczące bezpieczeństwa i jakości kodu generowanego przez AI. Przykład aplikacji Tea App o bezpieczeństwie kobiet, która pominęła tradycyjne bramki bezpieczeństwa, pokazuje potencjalne zagrożenia. Nic więc dziwnego, że przewidujemy wzrost ekspertów i ekspertek od cyber sec.

Szczególnie obiecujące zastosowania vibe codingu widzimy w tworzeniu hiperpersonalizowanego oprogramowania, "jednorazowych" aplikacji do konkretnych zadań oraz w dziedzinach takich jak dziennikarstwo, gdzie mogłoby pomóc w szybkim tworzeniu narzędzi do analizy danych czy wizualizacji.

Więcej materiałów tutaj. [https://wycinkizprzyszlosci.pl/2026/02/19/%f0%9f%93%9a-odc-58-ten-o-vibe-codingu/]

Odc. 58 – Ten o Vibe codingu

"Social media są jak główny deptak w dużym mieście, a nasza twórczość to restauracja przy tej ulicy. Stoimy przed wejściem, próbujemy zwrócić na siebie uwagę przechodniów i rozdajemy za darmo próbki potraw." Ten cytat od Przemka doskonale oddaje to, czym jest Substack w 2026 roku - i dlaczego w najnowszym odcinku "Wycinków z Przyszłości" postanowiłyśmy się temu przyjrzeć. Nawet jeśli, jak Monika przyznaję, nagrywamy ten odcinek jakieś 5 lat za późno ;)

Substack w Polsce właśnie przechodzi swój "tipping point" - coś się rozlewa poza niszę, a i my dostajemy coraz więcej zapytań o tę platformę. Dane: 50 milionów aktywnych użytkowników globalnie, 5 milionów płacących (skok z 2 milionów w 2023!), ponad 50 osób zarabiających rocznie powyżej miliona dolarów. Do tego świeża runda inwestycyjna na 100 milionów dolarów i waluacja przekraczająca miliard. To już nie jest blogowa ciekawostka. Czy ten zagraniczny sukces przekuje się na rozpoznawalność i user-base w Polsce?

Co rozkładamy na czynniki pierwsze w odcinku?

↳ Dlaczego Substack wygrał z Medium walkę o tytuł "zabójcy prasy"? Co ma do tego prostota edytora, na którą zwracali uwagę wszyscy przepytani przeze mnie polscy twórcy.

↳ Jak wyglądała wojna Elona Muska z Substackiem? Spoiler: przez tydzień nie można było postować linków, a potem każdy link ładował się… 5 sekund, a to jak wiadomo wieczność w internecie. I dlaczego założyciele przyznają, że gdyby to się stało dwa lata wcześniej - platforma by padła.

↳ Czym jest Substack TV i dlaczego platforma, która obiecywała "wyjście z gospodarki uwagi", teraz próbuje zdobyć większy udział w tej samej gospodarce? (Dolly Parton i Tina Brown w materiale promocyjnym to nie przypadek, a ja serio uważam że rok 2026 to rok w którym moją mantrą będzie "time is a flat circle")

Ogromne podziękowania dla polskich twórców, którzy podzielili się z nami swoimi przemyśleniami: Przemek Gerschmann (52 notatki) [https://52notatki.substack.com/], Kamil Stanuch [https://kamilstanuch.substack.com/], Maciek Przybylski (Good SciFi Book Club) [https://goodscifibookclub.substack.com/], Jakub Prószyński [https://jakubproszynski.substack.com/], Michał Tyburski [https://michaltyburski.substack.com/], Kamil Śliwowski [https://kamilsliwowski.substack.com/] oraz Jarek Tokarski (Manual for Unfinished Humans) [https://unfinishedmanual.substack.com/].

Jeśli znacie kogoś, kto zastanawia się czy wejść na Substacka, pracuje w agencji rozkminiającej platformę, albo już tam jest i szuka szerszego kontekstu - podrzućcie mu ten odcinek. Bo jak powiedział Kamil Stanuch: "Substack robi za mnie wszystko, ja nie muszę myśleć o niczym." I czasem właśnie o to chodzi.

Odc. 57 - Ten o Substacku

Kolejny odcinek roku poświęcamy jednemu z naszych ulubionych raportów – Activate Technology and Media Outlook 2026 [https://www.activate.com/]. Ten obszerny dokument (ponad 260 stron!) to prawdziwe lustro naszych czasów, pokazujące zmiany w technologii, mediach i rozrywce. Choć raport ma głównie zachodnią perspektywę, coraz częściej uwzględnia też Azję, szczególnie Chiny i Indie.

W tym odcinku przyglądamy się najbardziej nieoczywistym i ciekawym wnioskom z raportu. Omawiamy:

Pytania, na które odpowiadamy:

 * Dlaczego nazywamy go “prezentem świątecznym” i polecamy jako lekturę obowiązkową?
 * Jak uzupełnia się z raportem Amy Webb i dlaczego warto czytać oba?
 * Czemu jego struktura zmusza do myślenia i własnych interpretacji?
 * Co oznacza “Activate Attention Clock” pokazujący, że nasza doba ma już 32 godziny i 17 minut?
 * Dlaczego wzrost aktywności w świecie realnym (non-work) to największa zmiana w zegarze od lat?
 * Jak multitasking wpływa na nowe formaty rozrywki (przykład GTA 6 z wbudowanym “TikTokiem”)?
 * Dlaczego rynki predykcyjne (prediction markets) stają się coraz ważniejsze i co można na nich “obstawiać”?
 * Jak zmienia się identyfikacja wiekowa w kontekście technologii (Technology and Media Age Identity)?
 * Co powoduje, że sport staje się ostatnim bastionem telewizji linearnej i jak streaming zmienia tę sytuację?

Raport Activate to nie tylko dane o technologii, ale też o mediach, polityce i zmianach społecznych. Zachęcamy do samodzielnej lektury i wyciągania własnych wniosków. Jeśli macie swoje ulubione slajdy z raportu lub tematy, które chcielibyście, żebyśmy omówili dokładniej – dajcie nam znać wiadomościach!

Jak mówi frota – “rok z Activate’m” to nie byłby zły pomysł. W końcu to jeden z nielicznych raportów, które warto przeczytać w całości, a do tego jest całkowicie darmowy. Lepszego dealu w internecie nie znajdziecie! Opis odcinka wraz z linkami - tutaj [https://wycinkizprzyszlosci.pl/2026/01/29/%f0%9f%93%9a-odc-56-ten-znow-o-activate-technology-media-outlook-2026/].

Odc. 56 – Ten (znów!) o Activate Technology & Media Outlook 2026

W najnowszym odcinku "Wycinków z przyszłości" gościmy Jarka Tokarskiego - filmoznawcę, kinofila, kuratora, reżysera i człowieka wielu talentów, który po raz pierwszy pojawia się w podcaście po raz drugi (tak, to nie pomyłka!;).

Rozmawiamy o tym, jak odnaleźć się w oceanie treści, który zalewa nas każdego dnia. Tylko na YouTube co minutę wrzucanych jest 500 godzin nagrań, na TikToka prawie 24 tysiące wideoklipów, a na Instagramie pojawia się 66 tysięcy reelsów na minutę. Jak w tym chaosie zachować zdrowy rozsądek i nie dać się przytłoczyć? Jak twórcy mogą się przebić? Czy warto gonić za nowościami, czy może lepiej odkrywać na nowo starsze dzieła? Więcej informacji o odcinki oraz materiały dodatkowe znajdziesz pod tym adresem [https://wycinkizprzyszlosci.pl/2026/01/19/%f0%9f%93%9a-odc-55-rozmowy-7-ten-o-przetrwaniu-w-swiecie-nadmiaru-goscinnie-jarek-tokarski/]. 

Odc. 55 – Rozmowy #7 - Ten o przetrwaniu w świecie nadmiaru (gościnnie: Jarek Tokarski)

2026 roku rozkminamy temat kulturowej inteligencji (okropna nazwa po Polsku, myślimy nad lepszą) - kompetencji, która staje się kluczowa w świecie zalewu informacji i wszechobecnego AI. Oto czego dowiecie się słuchając:

 * Dlaczego potrzebujemy kulturowej inteligencji? - Usłyszycie, jak wygląda rzeczywistość totalnego przesytu informacyjnego, w której mój folder z raportami trendowymi liczy już ponad 500 pozycji (i rośnie!).
 * Dowiecie się, dlaczego tradycyjne metody śledzenia trendów zawodzą i jak kulturowa inteligencja pomaga wyławiać znaczące sygnały z szumu.
 * Wyjaśniamy, dlaczego to właśnie ta umiejętność (odczytywania kodów kulturowych i dostrzegania nieoczywistych połączeń) pozostaje poza zasięgiem AI. Sztuczna inteligencja świetnie kategoryzuje dane, ale nie potrafi uchwycić efemerycznych powiązań czy symboliki, które składają się na kulturowy zeitgeist.
 * Tłumaczymy, co ta fragmentaryzacja oznacza dla marek, instytucji i twórców. Dlaczego trzeba albo zaakceptować swoją niszowość, albo nauczyć się poruszać między różnymi kontekstami i społecznościami - być tłumaczem między światami. I tu Monika dobrze to tłumaczy na podstawie warsztatów dla Lettly [https://lettly.com/en/] (pozdrawiamy!)

Dodatkowo, poznacie koncepcję Thomasa Friedmana z New York Timesa [https://www.nytimes.com/2025/11/10/opinion/era-technology-poly-epoch.html], który nazwał naszą epokę "policenem" - erą równorzędności, w której wiele systemów, technologii i interesów działa równocześnie, wzajemnie na siebie wpływając.

A przy okazji - w tym roku obiecujemy nagrywać regularnie, nawet jeśli będziemy się spotykać na żywo (co, jak się okazało, mocno nas rozleniwiło w kwestii podcastowej).

Wszystkie materiały znajdziesz pod tym linkiem [https://wycinkizprzyszlosci.pl/lista-odcinkow/].

Odc. 54 – Ten o Kulturowej inteligencji

wyborach na burmistrza Nowego Jorku. Najmłodszy w historii miasta, pierwszy muzułmanin i zdeklarowany socjalista na tym stanowisku, Mamdani stał się fenomenem kulturowym, który wykroczył daleko poza politykę. Czy zamieniamy się w podcast polityczny? Nie, ale uważamy że ducha czasów nie da się odlepić od polityki i postaramy się zrozumieć co tu się zadziało.

 * Nowa jakość komunikacji politycznej - Kampania Mamdaniego wyróżniała się świeżą (FRESH! VIBRANT!), autentyczną komunikacją, szczególnie w mediach społecznościowych. Jego sztab mistrzowsko operował nowoczesną typografią, rzemieślniczym, pozbawionym AI-owych naleciałości, podejściem do tworzenia treści i unikał sztuczności generowanej przez AI. Mamy tu lekki powidok z kampanii Obamy z 2008 roku, również przynoszącej nową jakość w komunikacji politycznej. Wspominamy też nieudaną kampanię Kamali Harris, której zabrakło tej autentyczności.
 * Ekonomia fandomu i "hope scrolling" - Mamdani nie tyle współpracował z influencerami, co stworzył autentyczną społeczność fanów, którzy z własnej inicjatywy angażowali się w kampanię (bo "im zależy"). Tu pojawia się "hope scrolling" (w kontrze do "doom scrolling"), gdzie użytkownicy mediów społecznościowych dzielili się pozytywnymi treściami związanymi z kampanią. Istotną rolę odegrała też jego żona - 28-letnia artystka syryjskiego pochodzenia, która reprezentuje nowoczesne, otwarte oblicze islamu.
 * Zeitgeist pokoleniowy i powrót socjalizmu - Mamdani idealnie wyczuł nastroje millenialsów rozczarowanych niespełnionymi obietnicami kapitalizmu, w którym mieszkanie i rodzina są dobrami luksusowymi zarezerwowanymi dla majętnych. Jego socjalistyczne postulaty (m.in. darmowe autobusy, zamrożenie czynszów) trafiły do pokolenia, które straciło nadzieję na dostatnie życie obiecywane przez poprzedni system. Nie ma co ukrywać, że ten zwrot ku socjalizmowi wśród młodych wyborców niepokoi nawet czołowych przedstawicieli technologicznego establishmentu, jak Peter Thiel. Kto by się spodziewał, że obietnica godnego życia może być koszmarem technologicznych magnatów.

Odcinek pokazuje, jak autentyczność, świeżość i wyczucie pokoleniowych nastrojów mogą prowadzić do niespodziewanych zmian w politycznym krajobrazie, tworząc historie, które - jak mówi Monika - "nikt by nie wymyślił", przypominające scenariusz filmu z Netflixa, gdzie "wygrywa nadzieja, miłość i autentyczność".

Wszystkie materiały znajdziecie pod tym linkiem [https://wycinkizprzyszlosci.pl/2025/11/07/%f0%9f%93%9a-odc-53-ten-o-zeitgeiscie-podczas-nowojorskich-wyborow/]. 

Odc. 53 - Ten o zeitgeiscie podczas nowojorskich wyborów

Hej, tu Monika Borycka z TrendRadar [https://www.instagram.com/trendradarpl/] oraz Joanna frota Kurkowska [https://dataglitch.frotograf.com/about/]. Razem prowadzimy podcast Wycinki z Przyszłości - to nasze luźne rozmowy, w których przybliżamy i analizujemy aktualne trendy, przedstawiamy najciekawsze raporty na rynku oraz najbardziej intrygujące zjawiska technologiczne.

Patrzymy na nie z wielu perspektyw, zarówno tych biznesowych, jak i społecznych, wplatając w każdy odcinek szczyptę popkultury i nerdowej frajdy.

Monika Borycka

Shows